__Mazmuny__

{ALINK(aname="1")}__Jalpy aqparat__{ALINK}

{ALINK(aname="2")}__Sebepteri__{ALINK}

{ALINK(aname="3")}__Sımptomy__{ALINK}

{ALINK(aname="4")}__Dıagnostıkasy__{ALINK}

{ALINK(aname="5")}__Emdeý__{ALINK}

{ALINK(aname="6")}__Boljamy__{ALINK}

{ALINK(aname="7")}__Múmkin bolatyn asqynýlar__{ALINK}

{ALINK(aname="8")}__Dárigerge qashan qaralý kerek__{ALINK}

{ALINK(aname="9")}__Aldyn alý__{ALINK} 

{ALINK(aname="10")}__Sınonımderi__{ALINK}
{ANAME()}1{ANAME}
__Jalpy aqparat__
Jańa týǵan náresteniń gemorragııalyq aýrýy – qannyń uıyǵyshtyǵynyń buzylýynan týyndaıtyn aýrý. Ádette ol bala týylǵannan keıin kóp uzamaı paıda bolady.
{ANAME()}2{ANAME}
__Sebepteri__
Jańa týǵan náresteniń gemorragııalyq aýrýy – qannyń uıýy protsesinde mańyzdy ról atqaratyn K dárýmen jetispeýshiliginen bolady.
Balanyń K dárýmeniniń jetispeýshiligine bir qatar sebepter bolady. Atalmysh dárýmen anasynan balanyń joldasy arqyly balaǵa nashar berilgen. Sondyqtan náreste týylǵanda qan quramynda K dárýmeni tómen bolǵan. Odan bólek,  anasynyń sútinde K dárýmeni óte tómen jınalady.
Mynadaı jaǵdaılarda balada bul aýrý damýy múmkin: 
•	Bosanardyń aldynda K dárýmeniniń ınektsııasy salynbaǵannan (eger K dárýmeni aýyz arqyly beriletin bolsa, onda ony birneshe márte berýi kerek, áıtpese ol áser bermeıdi)
•	Nemese belgili bir qan suıyltatyn dárilerdi ishkennen;
Bul aýrýda úsh kategorııa bolady: 
•	Jańa týǵan náresteniń gemorragııalyq aýrýy erte basta óte sırek kezdesedi. Bul bala týylǵannan keıin 24 saǵattyń ishinde paıda bolady. Atalmysh aýrýdyń birden-bir sebebi, anasy júkti kezde belgili bir (kýmadın) sekildi qan suıyltatyn dárilerdi qoldanǵannan bolady.
•	Al bul aýrýdyń klassıkalyq túrde bastalýy, bala týylǵannan keıingi alǵashqy aptasynda K dárýmeni ınektsııasyn almaǵannan, nemese anasynyń sútinen osy dárýmendi ala almaǵannan  bolyp jatady eken. Biraq bul túri sırek kezdesedi.
•	Bul aýrýdyń kesh damyǵan formasy, balanyń 2 aptasynan 2 aılyǵyna deıin kórinis beredi. Bul  K dárýmendi ınektsııany qabyldamaǵan jáne azııalyq násildegi balalarda kóptep kezdesetin jaǵdaı.
Osy aýrýmen aýratyn náresteler men jas balalarda mynadaı jaǵdaılar tez damıdy:
•	Defıtsın alfa-1 antıtrıpsıni;
•	Ót aıdaý joldarynyń artezııasy;
•	Tselıaktsııa;
•	Mýkovıstsıdoz;
•	Dıareıa;
•	Gepatıtter.
{ANAME()}3{ANAME}
__Sımptomdary__
Bul aýrý qan aǵýmen mazalaıdy. Kóbinese qanap turatyn jerler:
Ul balanyń jynys múshesi, eger ol kesý protsedýrasynan ótken bolsa.
•	Kindik jaǵy;
•	Asqazan-ishek joldary (bala dáretke otyrǵanda qan ketýi múmkin)
•	Shyryshty qabyq (mysaly, aýyz ben murynnyń shyryshty qabyǵy)
•	Inektsııa qabyldaǵan bolsa ıne salynǵan oryn
Mynadaı da sımptomdar kezdesýi múmkin:
•	Nesepke qan aralasyp shyǵady;
•	Terisi jarylyp turady;
•	Balanyń basynda tompıǵan isikter paıda bolady (bas súıeginiń bir jerinen qan ketip jatady).
{ANAME()}4{ANAME}
__Dıagnostıkasy__
Qannyń uıyǵyshtyǵyn tekserý úshin zerthanalyq taldama júrgizý kerek.
Eger ishke engizilgen K dárýmeni qan ketýin toqtatsa, jáne trombındi ýaqyt bul kezde qalypty kórinip tursa dıagnoz qoıylady.
{ANAME()}5{ANAME}
__Emdeý__
Qan ketken jaǵdaıda tek K dárýmeni taǵaıyndalady.  Aýyr qansyrap jatqan naýqastarǵan qan quıylady.
{ANAME()}6{ANAME}
__Boljamy__
Qanaǵysh dertine shaldyqqan balalaryń jaǵdaıy ýaqyt óte kele tym nasharlap ketedi. Ókinishke qaraı ishki qan ketý qaýptiligi basym.
{ANAME()}7{ANAME}
__Múmkin bolatyn asqynýlar__
•	Bastyń ishki jaǵynan qan ketse mıdy zaqymdaıdy;
•	Ólimge aparady;
•	Kólemdi qan ketýler bolady.
{ANAME()}8{ANAME}
__Dárigerge qashan qaralý kerek__
Balada kez-kelgen túsiniksiz qan ketýler paıda bolsa mindetti túrde dárigerge qaratyńyz.
{ANAME()}9{ANAME}
__Aldyn alý__ 
Kez kelgen nárestege týylǵannan keıin K dárýmenin engizý kerek.  Bul tájirıbe atalmysh aýrýdyń damýyn toqtatady.
Aýrýdy erte bastan boldyrmaý úshin, ásirese, qaltyraýǵa qarsy dárilerdi qoldanatyn júkti áıelder K dárýmenin engizip allǵany jón.
{ANAME()}10{ANAME}
__Sınonımderi__
K dárýmeniniń jetispeýshiliginen qan ketý.

__Tegter:__ 
qannyń uıyǵyshtyǵy 
jańa týǵan náreste
